Scheepsbrandbestrijding (binnenvaart)

woensdag 11 augustus 2010

Vaarwegen worden steeds intensiever gebruikt. Niet alleen het vervoer van goederen over water groeit, maar ook het recreatief gebruik neemt toe. Een vergelijk met ons geasfalteerde wegennet ligt voor de hand. Verschillende gebruikers die elk met een eigen doel gebruik maken van het ‘wegennet’. Om alle verkeersbewegingen in goede banen te leiden, zijn afspraken vastgelegd in regelgeving en wordt verondersteld dat alle gebruikers deze regels naleven.
Dit voorkomt echter niet dat gebruikers van waterwegen op onbedoelde wijze met elkaar in contact komen. In die situaties moeten we kunnen vertrouwen op hulpdiensten die ook op het water snel en adequaat een calamiteit bestrijden. Dit dossiers biedt hulpverleners in de veiligheidsregio een overzicht van relevante informatie over incidentbestrijding op binnenwater.

Schonere scheepvaart met LNG

vrijdag 5 april 2013

De introductie van vloeibaar aardgas (LNG) kan de maritieme sector helpen om milieuvriendelijker te worden. TNO heeft voor diverse schepen een LNG-veiligheidscheck uitgevoerd en helpt de sector om toekomstige regelgeving rond LNG te ontwikkelen. Hiermee draagt TNO bij aan een schonere scheepvaart.

‘De scheepvaart loopt achter wat betreft emissie-eisen’, aldus Dan Veen, business developer bij TNO Maritiem. ‘Per kilo lading is de scheepvaart weliswaar schoner dan de luchtvaartindustrie, maar de zware diesel is de meest vervuilde brandstof die er is. Het kan nog veel schoner. Ik vind dat de scheepvaart nu aan de beurt is.’ De International Maritime Organisation (IMO) denkt er ook zo over. Vanaf 2015 gelden strengere emissienormen in de Noordzee, later volgen meer gebieden. Ook de binnenvaart moet vanaf 2016 schonere motoren gebruiken.

Geen olievlekken meer
Om aan die normen te voldoen, is LNG-brandstof een goed alternatief. Veen: ‘LNG heeft een hele schone verbranding, met bijna geen stikstofoxide, zwaveloxide en fijnstof. Naar verwachting is het goedkoper dan laagzwavelige diesel.’ Het aardgas wordt aan boord opgeslagen in vloeibare vorm, bij een temperatuur van -162 graden. Daardoor is het volume van het gas zeshonderd maal kleiner en kan er dus veel meer brandstof mee. Over de veiligheid van LNG is nog onvoldoende bekend. Wat gebeurt er als de brandstof zou weglekken uit een schip?

Wel is bekend dat grote milieurampen en olievlekken met LNG tot het verleden behoren. De brandstof warmt op, wordt weer gasvormig en vervliegt in de lucht. Daarnaast ontbrandt aardgas niet direct als het in contact met zuurstof komt, daarvoor is een bepaalde mengverhouding nodig. Een sigarettenpeuk in een LNG-tank heeft dus geen gevolgen. ‘Maar we weten niet precies wat er gebeurt bij een botsing.’ Een LNG-tank heeft een wand van roestvaststaal, met daaromheen een vacuüm ruimte, die de warmte buiten houdt. ‘Als het LNG het stalen dek van het schip raakt, dan kan het staal bros worden en breken, zoveel is wel duidelijk.’

Veiligheidscheck
Officieel is varen op LNG in de binnenvaart nog niet toegestaan, behalve als je kan aantonen dat het veilig is. TNO heeft deze veiligheidscheck nu voor diverse schepen uitgevoerd en wil de sector helpen om toekomstige regelgeving rond LNG ontwikkelen. ‘We willen aantonen dat het schoner, veiliger en beter is’, aldus Veen. Daartoe heeft TNO veertien scheepseigenaren, tankbouwers en klassebureaus bij elkaar gebracht. In het Structural Dynamics Lab in Delft onderzoeken de TNO’ers de materiaaleigenschappen van een LNG-tankwand. Dit doen ze door het materiaal aan allerlei krachten en temperaturen bloot te stellen. Ook laten ze het materiaal met een valtoren botsen. TNO beschikt al over simulatiemodellen die laten zien hoe schepen vervormen door een botsing. Veen: ‘Op basis van deze informatie weten we wat een tank kan hebben, wanneer deze lek raakt en waar het aan boord geplaatst mag worden. Idealiter is dat bijvoorbeeld aan de zijkant, omdat je in het midden het liefst lading plaatst.’

Actie is nodig
'Dit onderzoek draagt eraan bij dat scheepseigenaren makkelijker op gas kunnen varen. Zo maken we een schonere scheepvaart mogelijk.’ Er is wel een investering nodig om een schip geschikt te maken voor LNG, geeft Veen toe. ‘Maar je kunt het niet blijven uitstellen. Ook de maritieme sector moet zijn verantwoordelijkheid nemen. De technologie is er, het kan gewoon.’

Lectorale rede: Transportveiligheid: ketens verbinden, netwerken smeden

donderdag 28 maart 2013

Ketenverbinding, innovatie en een open houding van alle stakeholders in het transportveiligheidsdomein zijn noodzakelijk om de snelle ontwikkelingen in de transportsector te kunnen bijbenen. Veiligheidsregio’s hebben het volgen van deze ontwikkelingen niet als kerntaak. Gevolg is dat hulpdiensten momenteel onvoldoende bekend zijn met en voorbereid op de bestrijding van ongevallen die direct voortkomen uit innovaties.

Dat is de boodschap van Nils Rosmuller, lector Transportveiligheid bij TNO en het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) in zijn lectorale rede die hij 22 maart j.l. uitsprak in Utrecht.

Onvoldoende kennis over risico’s vloeibaar aardgas en incidentbestrijding
Nederland drijft op het massatransport van allerlei goederen, waaronder ook gevaarlijke goederen. In 2011 werd de Gate-terminal (Gas Access To Europe) geopend op de Maasvlakte. Deze importterminal voor vloeibaar aardgas (lng, liquified natural gas) heeft nu een doorzetcapaciteit van 12 miljard kubieke meter per jaar. De eerste schepen varend op lng als brandstof varen inmiddels op de Nederlandse binnenwateren. Lng is milieuvriendelijker maar kent ook gevaren. Er is veel verwarring over de risico’s van lng en er is maar fragmentarisch informatie over de incidentbestrijding beschikbaar.

Hulpverlening niet van hulpdiensten alleen
Hetzelfde geldt voor consequenties van andere innovaties in de transportsector. Denk aan hybride voertuigen en multimodale vervoersknooppunten: innovaties en ontwikkelingen in de transportsector verlopen sneller dan hulpdiensten kunnen bijbenen. Al bij het ontwerp en de uitvoering van nieuwe transportactiviteiten wordt te weinig aandacht besteed aan de (on)mogelijkheden van hulpverlening als er onverhoopt een ongeval zou plaatsvinden. Daarom is een andere benadering gewenst: hulpverlening is niet van de hulpdiensten alleen. Nils Rosmuller roept de ketenpartners in het transportveiligheidsdomein op elkaar beter te leren kennen: smeed netwerken. Maak gebruik van elkaars kennis en kunde: verbind ketens.

Nils Rosmuller
Nils Rosmuller van TNO is expert op het snijvlak van massatransport, veiligheid en hulpverlening. Het primaire doel van zijn lectoraat is het initiëren en stimuleren van kennisontwikkeling van massatransportveiligheid en deze in de les- en leerstof van hulpverleners te verankeren. Het lng-voorbeeld toont aan dat dit nodig is. In zijn rede ging Nils Rosmuller in op de eerste resultaten van het in 2011 opgerichte lectoraat Transportveiligheid.

Het lectoraat Transportveiligheid is een gezamenlijk lectoraat van TNO en het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV).

Video: Life on Board LNG Tanker

maandag 18 maart 2013

Meet the crew of Provalys, one of the largest LNG tankers in the world when it arrived at the terminal of Montoir-de-Bretagne and during the unloading of liquefied natural gas (LNG).

Overzicht specifieke (technische) voorschriften per soort vervoer

woensdag 20 februari 2013

De regels die gelden voor het vervoer van gevaarlijke stoffen in Nederland over de weg en het water zijn terug te vinden de Wet vervoer gevaarlijke stoffen (WVGS). Specifieke (technische) voorschriften per soort vervoer zijn opgenomen in op deze wet gebaseerde regelingen.

De Regeling vervoer over land van gevaarlijke stoffen (VLG) bevat specifieke voorschriften voor het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg. Als bijlage bij deze regeling zijn de internationale regels voor het vervoer van gevaarlijke stoffen opgenomen, afkomstig uit het ADR verdrag (Accord européen relatif au transport international des marchandises Dangereuses par Route).

De Regeling vervoer over de spoorweg van gevaarlijke stoffen (VSG) bevat specifieke voorschriften voor het vervoer van gevaarlijke stoffen per spoor. Als bijlage bij deze regeling zijn de internationale regels voor het vervoer van gevaarlijke stoffen opgenomen, afkomstig uit het RID verdrag (Règlement concernant le transport international ferroviaire des marchandises dangereuses).

De Regeling vervoer over de binnenwateren van gevaarlijke stoffen (VBG) bevat specifieke voorschriften voor het vervoer van gevaarlijke stoffen per schip. Als bijlage bij deze regeling zijn de internationale regels voor het vervoer van gevaarlijke stoffen opgenomen, afkomstig uit het ADN verdrag (Accord européen relatif au transport international des marchandises Dangereuses par voies de Navigation intérieures).

Op de website van de rijksoverheid vindt u de betreffende bijlagen van VLG, VSG en VBG.

Brandweer redt containerschip

vrijdag 18 januari 2013

De brandweer is in de nacht van donderdag op vrijdag uitgerukt om een containerschip drijvende te houden dat water maakte op de rivier De Lek, bij Schoonhoven. Dat lukte, al was enige improvisatie soms vereist. ''Een duiker heeft zijn voet nog tegen het gat gehouden'', stelde een woordvoerder van de brandweer.

De schipper van het vaartuig ontdekte het gat aan het begin van de nacht, doordat zijn schip opeens dieper in het water lag. De gealarmeerde brandweer ontdekte bij aankomst dat in de machinekamer ruim een meter water stond. ''Dat hebben we eruit gepompt om het schip drijvende te houden'', vertelde de woordvoerder.

Het gat bleek zich te bevinden aan de onderkant van het schip en was ongeveer 5 bij 2 centimeter groot. Een duiker hield enige tijd zijn voet tegen het gat. Later slaagden de brandweerlieden erin het lek provisorisch te dichten. Daarvoor gebruikte de brandweer ''een soort rubberen matten''.

Leegpompen
Tijdens de drie uur durende operatie is ongeveer 150 m3 water uit het schip gepompt. De opvarenden van het containerschip waren volgens de brandweer niet in gevaar en ook de 65 containers met koffie bleven gespaard.

Na het leegpompen van het vaartuig arriveerde Rijkswaterstaat om het gat onder handen te nemen. Daarna moet het schip vermoedelijk in een dok verdere reparaties ondergaan. Hoe het vaartuig beschadigd raakte, is nog niet bekend.