Verantwoordelijke overheid
Bij brandveiligheid zijn diverse (rijks)overheden betrokken. De taken en verantwoordelijkheden van de belangrijkste organisaties op een rij.

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK)

• De minister van BZK is onder meer verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid. Hieronder valt ook de organisatie van brandweer, bestrijding van rampen en zware ongevallen, nationale en lokale crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening in de regio's (GHOR). Hiervoor zijn in de Wet veiligheidsregio's bestuurlijke verantwoordelijkheden en bevoegdheden vastgelegd. Ook de taken van de (regionale) brandweer zijn hierin beschreven.
• Het ministerie faciliteert en stimuleert gemeenten en veiligheidsregio’s bij de uitvoering van veiligheidstaken, waaronder het adviseren van burgemeester en wethouders over brandpreventie.
• Verantwoordelijk voor de (kwaliteit van) bouwregelgeving waarin de bouwtechnische eisen, installatietechnische en gebruikseisen van brandveiligheid staan, inclusief evaluatie en regelmatige aanpassing daarvan.
• Zorgt ervoor dat het aspect brandveiligheid op de juiste manier in regelgeving is verwerkt.

Ministerie van Veiligheid en Justitie

• Heeft als taak het bevorderen van fysieke veiligheid.
• De Inspectie OOV is met ingang van 1 mei 2002 ingesteld door de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, in overeenstemming met de Minister van Justitie. Vanwege de kabinetswisseling in oktober 2010 is de Inspectie vanaf dat moment organisatorisch opgehangen aan het Ministerie van Veiligheid en Justitie.
• De directie Politie en Veiligheidsregio’s (DPV) heeft de volgende taken:
  a. het ontwikkelen van een (langetermijn)visie op de kwaliteit, de inrichting en de ontwikkeling van en de samenhang tussen de veiligheidsorganisaties en de feitelijke inrichting ervan
  b. het ontwikkelen van beleid op de taakuitvoering en bevoegdheden van de veiligheidsorganisaties
  c. het leveren van een bijdrage aan de besluitvorming over:
  1°. de landelijke prioriteiten in het werk van de veiligheidsorganisaties
  2°. het relatiebeheer van de veiligheidsorganisaties
  3°. het beleid op kwaliteit van personeel en materiaal van de veiligheidsorganisaties
  4°. het bekostigingsbeleid en monitoring van politie en veiligheidsregio’s
  5°. het (financieel) toezicht op de regionale politiekorpsen, zelfstandige bestuursorganen en baten-lastendiensten.

Ministerie van Infrastructuur en Milieu

• Verantwoordelijk voor de milieuregelgeving waarin brandveiligheid een aspect is.
• Middels de VROM-Inspectie verantwoordelijk voor het toezicht op de naleving van o.a. de bouw- en milieuregelgeving.
  Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW)
• Verantwoordelijk voor de arboregelgeving waaronder (het toezicht op) bedrijfshulpverlening (BHV) en arbeidsveiligheid.

Gemeenten

• Burgemeesters en wethouders zijn verantwoordelijk voor de dagelijkse brandweerzorg in hun gemeente. Brandveiligheid maakt daar deel van uit.
• Geven vergunningen af, zoals bouw-, milieu- en gebruiksvergunningen.
• Handelen meldingen af voor het gebruik van bouwwerken, niet-bouwwerken en evenementen.
• Houden toezicht op naleving van voorschriften voor brandveiligheid. In de meeste gemeenten treedt de brandweer op als adviseur van burgemeester en wethouders bij vergunningverlening. De brandweer neemt in de meeste gevallen (al dan niet via mandatering) ook toezicht op zich.

Brandweer (gemeentelijke of regionale)

• Brand(gevaar) voorkomen, beperken en bestrijden.
• Ongevallen bij brand en alles wat daarmee samenhangt, voorkomen en beperken.
• Gevaar voor mensen en dieren bij ongevallen anders dan bij brand beperken en bestrijden.
• Rampen en zware ongevallen beperken en bestrijden.
• Regionale brandweer adviseert burgemeester en wethouders over brandpreventie.

Departementen als Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (OCW) hebben een specifieke verantwoordelijkheid voor brandveiligheid in respectievelijk zorginstellingen en schoolgebouwen.

Andere instanties en bedrijven rond brandveiligheid
Naast rijksoverheid en gemeenten zijn talloze andere instanties en bedrijven professioneel bezig met brandveiligheid. Elk van deze instantie of organisatie vervult een eigen rol en heeft daarmee ook een eigen, specifieke verantwoordelijkheid.
Klik in het linker menu voor een beschrijving van de specifieke rol.